آدرس

تهران - قلهک

۰۹۹۱۶۸۸۸۷۹۲

ارتباط مستقیم با ما

شنبه تا پنج شنبه 08:00 تا 20:00

ساعات کاری ما

در این مقاله چه می‌خوانیم؟

چاکرا چیست و چه تاثیری در سلامت انسان ها دارد

1- مقدمه 3

1-1- تعریف چاکرا 3

1-2- محل قرارگیری چاکراها 4

1-3- چاکراها مراکزی برای تبادل انرژی کیهان با بدن می­باشند 5

1-4- انواع چاکراها 11

1-4-1- چاکراهای اصلی 11

1-4-1-1- چاکرای اول: چاکرای ریشه (Root chakra) یا چاکرای پایه ستون فقرات (Base chakra) – مولادهارا (Muladhara) 11

1-1-4-1-1-  توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای اول 13

1-1-4-1-2-  انسداد انرژی در چاکرای اول 14

1-1-4-1-3- تغذیه رنگی برای رفع انسداد 15

1-1-4-1-4- اثرات رنگ لباسها بر روی بدن 15

1-1-4-2- چاکرای دوم: چاکرای خاجی (Sacral chakra) یا مرکز کلیه – سواد هیستانا (Swadhisthana) 15

1-1-4-2-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای دوم 17

1-1-4-2-2- انسداد انرژی در چاکرای دوم 18

1-1-4-2-3- تغذیه رنگی برای رفع انسداد 18

1-1-4-3- چاکرای سوم: چاکرای شبکه خورشیدی (Solar plexus chakra) یا چاکرای شبکه عصبی زیر معده – مانی پورا (Manipura/Nabhi) 19

1-1-4-3-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای سوم 20

1-1-4-3-2- انسداد انرژی در چاکرای سوم 21

1-1-4-3-3-  تغذیه رنگی برای رفع انسداد 22

1-1-4-4- چاکرای چهارم: چاکرای قلب (Heart chakra) یا عشق الهی – آناهاتا (Anahata) 22

1-1-4-4-1-  توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای چهارم 24

1-1-4-4-2- انسداد انرژی در چاکرای چهارم 25

1-1-4-4-3- انسدادهای رایج در چاکرای قلب 25

1-1-4-4-4- بیماریها مربوط به چاکرای قلب 25

1-1-4-4-5- تغذیه رنگی برای رفع انسداد 25

1-1-4-5- چاکرای پنجم: چاکرای گلو (Throat chakra) یا حلق – ویشهودها (Vishuddha – Vishuddhi) 26

1-1-4-5-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای پنجم 27

1-1-4-5-2- انسداد انرژی در چاکرای پنجم 29

1-1-4-5-3- چاکرای گلوی کاملا باز 30

1-1-4-5-4- بیماریهای مربوط به بسته بودن چاکرای پنجم 30

1-1-4-5-5- تغذیه رنگی برای رفع انسداد چاکرای پنجم 30

1-1-4-6- چاکرای ششم: چاکرای پیشانی (Brow chakra) یا چشم سوم (Third eye) – آجنا (Ajna – Bindu) 31

1-1-4-6-2- انسداد انرژی در چاکرای ششم 34

1-1-4-6-3- بیماریهای مربوط به چاکرای ششم 34

1-1-4-6-4- تغذیه رنگی برای رفع انسداد چاکرای ششم 35

1-1-4-7- چاکرای هفتم: چاکرای بالای جمجمه (Crown chakra) یا تاج سر یا ساهاسرارا (Sahasrara) 35

1-1-4-7-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای هفتم 36

1-1-4-7-2- انسداد انرژی در چاکرای هفتم 38

1-1-4-7-3- بیماریهای مربوط به چاکرای هفتم 38

1-1-4-7-4- تغذیه رنگی برای رفع انسداد 38

1-5- منابع 38

1- مقدمه

هر انسانی حاوی نیرویی بالقوه­ای در وجود خود است که به او کمک می­کند تا بتواند در صحیح­ترین حالت خویش به ادامه حیات بپردازد. این نیروی شگفت انگیز و فریبنده اعجازی از خلقت است. نام دیگر این نیروی بالقوه، انرژی حیات (prana) است. در بدن و کالبد انرژیک ما چاکراها (Chakra) انرژی حیاتی را از محیط اطراف و از کیهان دریافت کرده و آن­ها را به جریان انرژی و امواج مورد نیاز نقاط مختلف بدن تبدیل می­کنند و سپس این جریان انرژی و امواج را به اطرافشان گسیل می­کنند. در واقع از طریق چاکراها شارش انرژی میان بدن انسان و کیهان یا هر ماهیت صورت می­پذیرد. در ادامه به معرفی چاکرا و نقش حیاتی آن­ها در سلامت انسان می­پردازیم.

1-1- تعریف چاکرا

واژة چاکرا در اصل کاکرا بوده که در فرهنگ هند باستان به معنی چرخ یا خورشید می‏باشد و به ۶۰۰ تا ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد مسیح بر می‏گرد. در نوشته‏های هند باستان اشاره به چاکرا به سال ۲۰۰ پیش از میلاد مسیح باز می‏گردد که به عنوان مراکز احساس یا هوشیاری جسمی از آن­ها یاد شده است (1).

بر باور طب هندی (آیورودا) در کالبد انسان مراکزی وجود دارد که به آن­ها مراکز انرژی یا «چاکرا» گفته می‌شوند. چاکراها یا مراکز انرژی در حال چرخش هستند و بخش‌های بسیار مهمی از کالبد انرژی محسوب می‌شوند.

چاکراها در بدن انسان در واقع چرخه­های انرژی هستند و انرژی از طریق این چاکراها به درون ما جریان می­یابد و بین ما و جهان به چرخش در می­آید. انرژی موجود در هر چاکرا بر قسمت خاصی از بدن تأثیر می­گذارد و در صورت انسداد آن چاکرا و به هم خوردن تعادل انرژی در آن، همان قسمت خاص از بدن تحت تأثیر قرار می­گیرد. بنابراین چاکراهای باز، قوی و پر انرژی باعث به جریان در آمدن انرژی حیات در بدن و احساس سلامت و شفا می­گردد. در واقع چاکرا­ها بر روی جذب، گوارش و توزیع انرژی حیاتی در بخش‌های مختلف بدن نقش دارند. به عبارتی از دیدگاه جریان و تاثیرات انرژی حیاتی، چاکراها مسئولیت صحیح کار کردن کالبد جسمانی و اعضای مختلف بدن را برعهده دارند.

همانند کالبد فیزیکی که از اعضای حیاتی مهم و اعضای حیاتی کم اهمیت تر تشکیل شده‌ است، کالبد انرژی نیز دارای چاکراهای اصلی و فرعی و چاکراهای بسیار کوچک است.

طبق دست نوشته­های قدیمی صدها چاکرا در بدن هر یک از ما وجود دارد و به ندرت می­توان نقطه­ای در بدن انسان پیدا کرد که در برابر دریافت و انتقال یا تغییر دادن انرژی­ها حساس نباشد و فقط حدود ۴۰ چاکرای فرعی وجود دارد که مهمترین آن­ها در طحال، پشت گردن، کف دست­ها و کف پاها قرار دارند. هفت چاکراهای اصلی در بدن انسان وجود دارد (2). چاکرای اصلی در امتداد ستون فقرات قرار دارن. این چاکراها به عنوان مراکز انرژی در بدن هر انسان شناخته شده و مستقیماً به احساسات و عواطف و خصوصیات رفتاری و حتی آگاهی ما مربوط می‏شوند (3).

1-2- محل قرارگیری چاکراها

تعاریف مختلفی برای چاکراها گزارش شده است (1). چاکراها بخش­های فیزیکی در بدن انسان نیستند اما محل­های آن­ها در بدن انسان مشخص شده است (جدول 1). این بخش­ها شامل سیستم عصبی خودمختار، سیستم عصبی مرکزی و اجزای سیستم اندوکرین می­باشند. اگر چاکراها بخش­های فیزیکی نیستند چگونه می­توانند تاثیرات بسزایی بر فیزیولوژی بدن داشته باشند؟ پاسخ این سوال را محققین اینگونه توصیف می­کنند که چاکراها تاثیرات خود را با اثر بر نزدیکترین بخش فیزیکی خود در بدن می‌گذارند (4). مهمترین بخش ارتباط دهنده فیزیکی در سیستم عصبی مرکزی اتصالات منفذ دار (Gap junctions) سلول­های اطراف چاکراها می­باشند. Shang پیشنهاد کرده است که نقاط طب سوزنی و مریدین­هایی که آن­ها را پیوند می­دهند، از سلول‌های در حال تمایزی منشا می­گیرند که حاوی غلظت­های بالا اتصال اتصالات منفذدار هستند. خواص تابشی چاکراها نیز به قابلیت هدایت الکتریکی اتصالات منفذدار مربوط می­گردد.

11-1

شکل 1. اتصالات منفذ دار به عنوان یک سیستم فیزیکی در نظر گرفته می­شود که ارتباط میان چاکراها و بدن را برقرار می­کند.

چاکراهای اصلی، مراکز انرژی در حال چرخش هستند که به طور معمول ۳ تا ۴ اینچ (62/7 تا 16/10 سانتیمتر) قطر دارند و اعضای اصلی و حیاتی کالبد فیزیکی را کنترل کرده و به آن­ها انرژی منتقل می­کنند. چاکراهای اصلی درست مانند نیروگاه‌هایی هستند که انرژی حیاتی را برای اعضای حیاتی و اصلی تامین می‌کنند. اگر این نیروگاه­ها فعالیت خود را به درستی انجام ندهند، اعضای حیاتی بدن ضعیف یا بیمار می‌شوند، زیرا برای درست کارکردن، انرژی حیاتی کافی ندارند.

جدول 1. محل قرار گیری چاکراها در بدن انسان

11-2

1-3- چاکراها مراکزی برای تبادل انرژی کیهان با بدن می­باشند

چاکراها چرخ‏های گردنده و گرداب‏های قیفی شکلی هستند که از بدن جسمانی ما به سمت هالة ما به بیرون باز می‏شوند. این قیف‏ها که دائماً در حال چرخش هستند، پردازش­گرهای انرژی بدن مـا می‏باشند و انرژی را از خارج به داخل بدن می‏کشند. هفت چاکرای اصلی همچنین به طور عادی به اعضاء و کارکردهای جسمی مرتبط بوده و با رنگهای مختلف (۱ تا ۷) نشان داده می‏شوند. بیماری­ها و عوامل تاثیر گذار بر سلامت فکر و احساس ما می­توانند باعث کندی یا تندی سرعت چرخش چاکراها ‏شوند که روی میزان انرژی در دسترس بدن تاثیر گذاشته و متعاقباً به غدد و ‏اندام مربوطه آسیب خواهند زد.

11-3

شکل 2. چاکراها چرخ‏های گردنده و گرداب‏های قیفی شکلی هستند

این امر می‏تواند بر سلامت عاطفی و روانی ما نیز تاثیر منفی داشته باشد. بدن، روان و روح شخص، زمانی متعادل و سالم‏اند که همة چاکراها پاک باشند. وقتی انرژی حیات به چاکراها داده می‏شود، بلوک‏ها پاک می‏شوند. به طوری که چاکراها با سرعت ایده آل خود می‏چرخند و انرژی بهینه را به اعضاء می‏رسانند تا سلامت جسمی، روانی و عاطفی شخص تضمین شود.

چاکراهای پائینی ( چاکرای ۱ و ۲ و ۳ ) بیشتر غرایز ما را که مربوط به بقاء و جسم ما هستند، تحت کنترل دارند. چاکراهای بالایی (چاکراهای ۵ و ۶ و ۷ ) خصوصیات روانی و احساسات مربوط به افکار و آگاهی ما را در سیطرة خود دارند. چاکرای مرکزی (چاکرای قلب یا چاکرای ۴) این دو گروه را به یکدیگر متصل می‏کند و بنابراین به شدت به احساسات جسمانی و روانی ما پیوند خورده است.

11-4

شکل 3. نماد هر یک از چاکراها

قطر چاکراهای فرعی یک تا دو اینچ است. این چاکراهای بسیار کوچک، بخش‌های کم اهمیت­تر کالبد جسمانی را کنترل کرده و به آن­ها انرژی می‌دهند. چاکراها در داخل کالبد فیزیکی نفوذ می‌کنند و در ورای آن نیز امتداد می‌یابند. چاکراها از سه طریق “غدد درون ریز، سیستم عصبی مرکزی و سیستم عصبی خودمختار” بر جسم اثر متقابل دارند. هر یک از این هفت چاکرا اصلی با یکی از هفت غده بدن و همچنین با بخشی ازسیستم عصبی انسان که شبکه­های عصبی نامیده می‌شوند مرتبط می‌باشند.

11-5

شکل 4. ارتباط میان چاکراها با سیستم­های عصبی تشکیل دهنده بدن

هر یک از این چاکراها از این طریق به یکی از قسمت­های بدن و وظایف مخصوص هر یک از آن­ها مرتبط می­گردند. به عبارتی هر کدام از بخش‌ها، ارگان­ها و سیستم­های مختلف بدن با واسطه شبکه عصبی یا غددی که تحت تاثیر آن چاکرا می‌باشند، کنترل می‌شوند.

11-6

شکل 5. هفت چاکرای اصلی بدن که با هدف رنگ مشخص می­شوند

بر این اساس، مجموعۀ احساسات، ادراکات، آگاهی­ها و هر چیزی که ممکن است برای شما اتفاق افتد را می‌توان به هفت دسته گروه بندی کرد. هر کدام از این دسته‌ها به یکی از چاکراها پیوسته و مرتبط ‌است. از این رو چاکراها نه تنها نماینده اعضای بدن شما هستند، بلکه نماینده بخش­های مخصوصی از حواس، احساسات و ادراکات شما نیز محسوب می‌شوند. وقتی شما احساس تنش در موضوع و رابطۀ خاصی می‌کنید، این تنش را در چاکرای مرتبط با آن قسمت نیز احساس می‌کنید به نحوی که این چاکرا و عضو مرتبط با آن دچار استرس می‌شوند. تنش در چاکرا بوسیله شبکه عصبی که به این چاکرا پیوسته است، مشخص می‌شود و به اندامی که توسط این شبکه کنترل می‌شوند، انتقال می‌یابد. هنگامی که این تنش­ها برای مدت زمان طولانی و یا با شدت زیادی در شخص بماند، بیماری‌ها و اختلال در عملکرد ارگان­ها در اثر بسته شدن این مراکز انرژی پدید می‌آیند.

نکته قابل توجه دیگر این است که یک رنگ بخصوص بر روی هر یک از این هفت چاکرا اثر بیشتری دارد، یعنی فرکانس امواج چاکراها با رنگ مربوطه افزایش یافته،‌ شفاف­تر و درخشان­تر می­شود. چاکراها در مردان در جهت عقربه­های ساعت می­چرخند. طبق آموزش­های چینی این جهت چرخش در طبیعت نمایان­گر قدرت اراده، فعالیت و هم چنین خصوصیات منفی مثل پرخاش‌گری و خشونت می­باشد و غلبه و تسلط را در مردها می­رساند.

 در زنان جهت حرکت چاکراها خلاف عقربه­های ساعت است و این نوع حرکت در طبیعت نمایان­گر پذیرش و توافق می­باشد. به همین دلیل چینی­ها معتقدند زن­ها میل به پذیرش احساسات و یا باقی ماندن در وضعیت منفعل دارند.

 چرخش متناوب چاکراها باعث می­شود مردها و زن­ها در زمینه­های مختلف زندگی به اشکال متفاوتی انرژی­ها را به سوی کامل شدن هدایت کنند.

وقتی درمان­گران می­خواهند چاکرایی را تقویت کنند، می­توانند در جهت چرخش چاکراها کار ارتقا عملکرد چاکرا را انجام دهند. مثلا در رایحه درمانی می­توان مواد معطر را به صورت دورانی در جهت چرخش چاکراها حرکت داد یا اگر با سنگ درمانی می­خواهید روی چاکراها تأثیر بگذارید، باز می­توانید جهت چرخش چاکراها را در نظر داشته باشید.

چاکراها امواجی را که با فرکانس­های خودشان هم خوانی داشته باشد (یا به عبارتی واجد فرکانس رزونانس همسان باشند) از محیط اطراف مانند آنتن دریافت کرده و ما را به آنچه در طبیعت، جهان و اطرافمان در جریان است، وصل می­کنند. چاکراها همچنین انرژی­ها را دقیقا به اطراف گسیل می­کنند. از این رو باعث تغییر اتمسفر اطراف ما می­شوند. از راه چاکراها می­توانیم امواج سلامتی و یا پیام­های آگاهانه و ناخودآگاه بفرستیم و دیگران، سایر موجودات زنده­، شرایط محیطی و حتی ماده را تحت تأثیر قرار دهیم (چه درجهت مثبت چه در جهت منفی).

برخی چاکراها به نوعی مراکز استعدادهای روانی نیز هستند و فعال­سازی چاکراهای خاص ممکن است باعث توسعه یافتن استعدادهای روانی خاص شود. برای مثال چاکراهای کف دست برای فعال کردن و به کار گرفتن انرژی آسان­ترین و امن­ترین چاکراها هستند. با فعال کردن چاکراهایی که در مرکز کف دست­ها قرار دارند، فرد می‌تواند توانایی خود را در احساس کردن انرژی‌های لطیف و هاله­ها توسعه دهد. این کار با تمرکز کردن به سادگی انجام می‌شود. البته تمرینات و تکنیک­هایی که می‌تواند چاکراها را فعال سازند، متعدد و ویژه هستند و بسته به توانایی و استعداد افراد نیاز به کسب مهارت طی چند ماه تا چند سال دارند.

نهایت آنکه چاکراها مراکزی برای تبادل انرژی کیهان با بدن می­باشند. انرژی کائنات از طریق چاکراها و به ویژه هفت چاکرای اصلی وارد بدن انسان شده یا از آن خارج می­شوند. بنابراین چاکرا درمانی یک روش مکمل و مهم برای همه بیماری­های جسمی و روانی محسوب می­گردد. علاوه بر این فعالیت متعادل چاکراها انسان را به تکامل معنوی نزدیک می­سازد. به طور خلاصه می­توان برای هر مشکل جسمی یا روانی از این روش مکمل و موثر بهره برد و در کنار هر روش دیگر مورد تایید پزشک می‌توان از چاکرا درمانی نیز برای سرعت بخشیدن به ارتقا سلامت  بیماران استفاده نمود.

11-7

شکل 6. تاثیر رنگ­های مختلف بر روی کارکرد بخش­های مختلف بدن. چاکراها را با 7 رنگ متفاوت می­توان دسته بندی کرد

1-4- انواع چاکراها

1-4-1- چاکراهای اصلی

1-4-1-1- چاکرای اول: چاکرای ریشه (Root chakra) یا چاکرای پایه ستون فقرات (Base chakra) – مولادهارا (Muladhara)

چاکرای اول محل ورود یا انرژی حیات (پرانا) است. طیف رنگی مربوط به این چاکرا قرمز است که نشانه زندگی، قدرت و نیروی جسمانی است. این رنگ روی کم خونی و فقر غذایی اثر خوبی دارد و ارتعاشات تقویت کننده و درمان کننده دارد.

چاکرای ریشهبا سیستم دفع فضولات و نیز توزیع خون در بدن سروکار دارد. این چاکرا کنترل زیادی نیز بر روی درجة حرارت بدن دارد. وقتی این چاکرا در حالت تعادل خود قرار دارد، میل به زندگی کردنِ مشتاقانه را به ما هدیه می‏دهد؛ وقتی از تعادل خارج باشد، احساس فقدان اشتیاق و بی طاقتی می‏کنیم و زندگی برایمان مثل یک بارِ سنگین به نظر می‏رسد. فعالیت بیش از حد این چاکرا می‏تواند موجب پرخاش­گری، خشونت یا حس تسلط بر دیگران شود. این چاکرا با احساس شخص به هنگام در ارتباط بودن او بر روی زمین و همچنین با قدرت جسم او در ارتباط است. تنش­هایی که در جسم به وسیله این چاکرا کنترل می‌شود، در قسمتهایی که به این چاکرا ارتباط دارد، منعکس می­شوند.

انرژی این چاکرا باعث ثبات، رشد و افزایش قدرت جسمانی می­گردد وانرژی این چاکرا پشت، پاها و لگن را تحت تأثیر قرار می‌دهد. بیدار بودن به هنگام صبح و تابش طلوع و غروب خورشید، چاکرای اول را احیا و هماهنگ می­کند. برای تماس با انرژی آرام بخش، متعادل کننده و حیات بخش سیاره مان از راه چاکرای اول بر روی زمین به حالت لوتوس بنشینید و آگاهانه در رایحه­ی آن نفس بکشید. اگر بتوانید این دو تجربه را با هم تلفیق کنید، بهترین تاثیر کل نگرانه را بر روی چاکرای اول خود خواهد داشت.

جدول 2. ویژگی های چاکرای اول

11-8
نماد 
محل قرارگیریبین مقعد و اندام تناسلی. راس آن به دنبالچه مرتبط است. به طرف پایین باز می­شود
غدد مرتبطفوق کلیوی
هورمون­های مرتبطآدرنالین و نور آدرنالین
بخش­های مرتبطتمام قسمت­های سخت، ستون فقرات استخوان­ها، دندان­ها، ناخن­ها، پاها، مقعد، روده­ها، غدد پروستات، خون، تکثیر سلولی
حسبویایی
رنگقرمز آتشی
عنصر وابستهخاک
زمینهاولین انرژی حیات، اولین مراقبت پیوند با زمین و دنیای مادی، استحکام، قدرت موفق شدن
سیاره­های وابستهکیوان، مریخ، پلوتون
عطردرخت سدر، میخک
شکلنیلوفر چهار پر
تاثیراتامنیت، بقا، ایمان، ارتباط، پول و درآمد، خانه، توانایی بنا کردن و حاضر بودن در زمان و مکان
پاکسازی و فعال ساختن چاکرالذت بردن از سپیده دم، طلوع و غروب خورشید، خاک تازه
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکراتورمالین سیاه، انیکس، ابسیدان،
هماتیت، یشم، کارنلین، گارنت قرمز، زیرکن قرمز و یاقوت

1-1-4-1-1-  توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای اول

این چاکرا از نظر احساسی با میل به زندگی و شادابی و از نظر فیزیکی با سیستم ایمنی بدن در ارتباط است. این چاکرا تنظیم کننده اعمالی است که بدن و جسم را زنده نگه می­دارد. از طریق این چاکر ما با زمین مرتبط می­شویم و انرژی­های زمینی (نیروی عاطفی، عشق و صبر) را دریافت و تجربه می­کنیم. چاکرای اول اساس و پایه نیروی حیات تمام چاکراهای بالاتر را شکل می­دهد و سرچشمه نیروی حیات است. این چاکرا منبع انرژی کندالینی (Kundalini) است. بنای زندگی، بدست آوردن امنیت مادی و حفظ تنازع بقا گونه­ها با تشکیل خانواده، رابطه جنسی به عنوان یک عمل فیزیکی و بچه دار شدن هم از اعمال مربوط به این چاکرا هستند.

11-9

شکل 7. انرژی کندالینی از چاکرای اول

وقتی نیروی حیات در این چاکرا به درستی عمل نماید، شخص اشتیاقی مبرم به زندگی در جهان فیزیکی خواهد داشت و با انتقال انرژی به اطرافیان و حوزه انرژی آن­ها همچون یک مولد نیرو عمل خواهد کرد. چنین فردی اشتیاقی راستین برای زیستن دارد. رنگ قرمز که رنگ این چاکرا می­باشد، جسم فیزیکی را تحریک می‌کند و سرزندگی و انرژی به جسم داده و روح را سرزنده و با هیجان می­کند. رنگ قرمز جرات­، نیرو و قدرت، استواری و سلامتی می­بخشد. قرمز سبب غلبه بر بی حالی و افسردگی، ترس یا دلتنگی می­شود. قرمز رنگ آتش است. قرمز رنگ تعصب شدید، غیرت و هیجان است. افرادی که برافروخته و سرخ رنگ هستند، ناخودآگاه احساس سرزندگی، پرتلاش بودن را به شما منتقل می­کنند و الگو و نمادی هستند از یک فرد پرتحرک! آنچه برداشت می­شود این است که نیروی حیات مادی و جسمی از رنگ سرخ است.

1-1-4-1-2-  انسداد انرژی در چاکرای اول

زمانی که در این چاکرا مانعی ایجاد گردد، شخص از فعالیت جسمی سر باز می­زند و انرژی او کاهش می­یابد و حتی ممکن است علیل و ناتوان گردد­. چنین فردی فاقد قدرت و توان جسمی است. به طور مثال اگر چاکرای اول به اندازه کافی کار نکند، احساس عدم تعادل خواهید کرد یا انگار فرش از زیر پا کشیده شود در حالی که محکم ایستاده اید. اگر چاکرای اول بیش از حد فعالیت نماید، ممکن است از کوره در بروید و عصبانی و پرخاش­گر شوید. در نهایت زمانی که احساس عدم امنیت می­کنید با خشم و غضب و زود از کوره در رفتن حالت دفاعی می­گیرید­. از نظر احساسی کم تحمل می­شوید. همچنین ممکن است افراط در مسائل احساسی و هیجانی مثل غذای خوب و الکل و غیره داشته باشید. در کارهایتان به شدت در حالت دودلی و شک و تردید به سر می­برید و زندگی را اغلب همچون بار سنگینی احساس می­کنید به جای آنکه از زندگی لذت ببرید و شاد باشید.

به طور کل اختلال در انرژی موجــود در این چاکرا موجب بیماری­هایی مثل افسردگی، بیحالی، اعتیاد (به هـرچیزی)، روماتیسم، رعشه و کم خونی می­شود. بیماران بستری بر اثر نحیفی و لاغری و ضعف جسمانی و بیماران حادثه­ها و مجروحان جسمانی نیاز شدید به انرژی در این چاکرا دارند، اما انرژی دادن به این چاکرا در کودکان بیش فعال، بیماران پر تحرک عصبی، پارکینسون، مجنونان، افراد عصبانی و … موجب تاثیر منفی خواهد شد.

1-1-4-1-3- تغذیه رنگی برای رفع انسداد

رنگ طبیعی خوراکی­ها و غذاهایی که میل می­کنیم فرکانس ارتعاشی همان رنگ را در دسترس ما قرار می­دهد و بر روی چاکرای خاصی تاثیر می­گذارد. به عنوان مثال، جگر قرمز، دل، قلوه، کلم قرمز، چغندر قند، تمشک قرمز، گیلاس قرمز، انگور قرمز، آلوی قرمز، سیب سرخ، گوجه فرنگی و هرچه قرمز است.

1-1-4-1-4- اثرات رنگ لباس­ها بر روی بدن

رنگ لباس­ها به دلیل حساسیت نوری سلول­های بدن بر ما اثر می­گذارند. بنابراین بهتر است لباسی بپوشیم که به رنگ آن نیاز داریم. اما فراموش نکنید هر لباسی اعم از کت، پیراهن یا بلوز یا مانتویی که به تن می­کنید، لباس زیر شما باید سفید باشد. اگر لباس شما از پارچه نخی یا ابریشم و یا پشم با رنگ طبیعی باشد، بهتر از لباس­های مصنوعی با رنگ مصنوعی خواهد بود.

1-1-4-2- چاکرای دوم: چاکرای خاجی (Sacral chakra) یا مرکز کلیه – سواد هیستانا (Swadhisthana)

نارنجی علامت انرژی است. این رنگ قدرت ارتباطی، دفع خشم و کنترل بر خویشتن را متعادل می­کند و مسائل مربوط به هضم غذا و گردش خون را منظم می‌سازد.

این چاکرا با سیستم تناسلی و اعضاء آن سروکار دارد. وقتی در تعادل است، یین (Yin) و یانگ (Yang) یا جنبه‏های مذکر و مونث شخصیت ما متعادل هستند. تجلی خلاقیت ما نیز یکی از وظایف اصلی این چاکرا است. اگر متعادل نباشد موجب روابط ناتمام، تردید، عدم اعتماد به نفس و روان پریشی می‏شود.

انرژی این چاکرا باعث تعادل احساسی، شور و اشتیاق برای زندگی، خلاقیت، احساس آزادی و خوشبختی در زندگی می­شود و با حالات روانی شخص و مسائل جنسی در ارتباط است.

مهتاب و تماشا یا لمس آب­های زلال خارج از شهر چاکرای دوم را فعال می­کند. ماه بخصوص در زمان بدر کامل احساسات شما را زنده می­کند و سبب می­شود تا پیام­های روحی خود را از راه تجسم و رویاهای خود بگیرید. مشاهده آب­های زلال طبیعی یا غوطه ورشدن در آن یا نوشیدن جرعه­ای از آب چشمه در پاکسازی و تزکیه روح به شما کمک می­کند و باعث آزاد شدن احساسات شما از گرفتگی­ها و گره­ها می­شود. به این معنا که نیروی حیات مجددا می­تواند در درون شما جاری شود. اگر بتوانید مشاهده­ی ماه و لمس آب را همزمان تلفیق کنید، اثر آن بر روی چاکرای دوم چشمگیر خواهد بود.

جدول 3. ویژگی های چاکرای دوم

11-10
نماد 
محل قرارگیریبالای استخوان خاجی، تقریبا بالای اندام تناسلی و پایین تر از ناف
غدد مرتبطگناد­ها، غده پروستات
هورمون­های مرتبطاستروژن
بخش­های مرتبطقسمت لگن، اندام­های تولید مثل، کلیه­ها، مثانه، تمام مایعات بدن مثل خون، مایع لنف، شیره معده، اسپرم. انرژی این چاکر اندامهای جنسی، مثانه، کیسه صفرا و قسمت پایین روده را تحت تأثیر خود قرار می­دهد.
حسچشایی
رنگنارنجی
عنصر وابستهآب
زمینهنخستین احساسات جاری شدن با زندگی، لذت پرستی، شهوت، خلاقیت، شگفت زده و مشتاق
سیاره­های وابستهپلوتون، ماه
عطرچوب صندل، ایلانگ
وظیفهتولید مثل جنسی
شکلنیلوفر شش پر
تاثیراتاین چاکرا به قسمتی از آگاهی که مربوط به غذا و روابط جنسی است ارتباد دارد. ارتباط این چاکرا با درون است؛ اینکه جسم به چه چیزی نیاز دارد و چه چیزی او را خشنود می‌سازد. توانایی شخص برای داشتن بچه نیز در ارتباط با این چاکرا است. همچنین این چاکرا با احساسات و خواسته­های احساسی شخص پیوسته‌ است.
پاکسازی و فعال ساختن چاکرالذت بردن و مشاهده نور ماه و آب زلال طبیعی و غوطه ور شدن در آن و یا نوشیدن از آب چشمه
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکراکهربا، توپاز آبی، کارنلین، اپال قرمز، فلوئوریت، کلسیت نارنجی فیروزه
نوع یوگاباکتی یوگا

1-1-4-2-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای دوم

چاکرای دوم مرکز انرژی جنسی (گیرنده و فرستنده)، نفس و خلاقیت است که به عنصر آب نسبت داده می­شود. همانطور که می‌دانید آب سرچشمه حیات است. عنصر آب پاک کننده و تطهیر کننده است و سدهایی را که مانع جریان حیات است، شسته و باز می‌کند. در سطح فیزیکی آلودگی­ها را از کلیه و مثانه باز می­کند و در سطح معنوی به شکل جریان روان و آزاد احساسات خود را نشان می­دهد. متعادل بودن این چاکرا سبب می­شود تا انسان زندگی را همیشه تازه و جدید ببیند. از طریق این چاکرا فرد مستقیما احساسات انسان­ها را درک می­کند و آن را به یکی از مراکز ادراک ماوراء حسی تبدیل می­کند.

 چاکرای دوم اغلب جایگاه واقعی “شاکتی” محسوب می­شود، شاکتی تجلی نیروی انرژی خلاق است و حوزه نفوذ آن در اندام­های تولید مثل است که در مرد به صورت میل خلق حیات جدید و در زن به صورت گیرنده­ی تکانه­های خلاق و ایجاد زندگی جدید است. خلاقیت شامل کاری که فرد در هر زمینه ای انجام می­دهد نیز می­باشد. در نتیجه خلاقیت انسان توسط دستان او متجلی می­شود و اگر کاری که انسان انجام می­دهد مطابق استعدادها و قابلیت­های شخصی­اش باشد، این انرژی خلاق متجلی شده و باعث رشد و پیشرفت او در آن زمینه شده و باعث آرامش ذهن او می­شود و اگر بر خلاف آن باشد، سبب از بین رفتن آرامش ذهن او شده و یکی از عوامل خشم و عصبانیت او می­شود. احساسات و اعمال فرد خلاق حتی باعث ایجاد انگیزه برای دیگران می­شود.

چاکرای دوم به کیفیت عشق نسبت به جنس مخالف نیز مربوط می­شود. از طریق این چاکرا فرد قدرت جنسی خود را حس می­کند و دومین هدف قدرتمند نیروی حیات (اشتیاق به اتحاد دو جنس) آشکار می­گردد. بنابراین قدرت جنسی در هر کس به نیروی حیات در او بستگی دارد. ناحیه لگن در بدن منبع حیات است. هر مرکز این چاکرا که مسدود گردد، کاهش نیروی جسمی و جنسی به دنبال خواهد داشت.

انرژی جنسی در جریان آمیزش جنسی شارژ و تخلیه می­گردد. این امر همچون حمامی از انرژی به جسم حیاتی دوباره می­بخشد و آن را پاک می­کند و بدن را از انرژی­های راکد، فضولات، تنش­های عمیق رها می­سازد و این عمل برای سلامتی جسمی فرد امری مهم است. عمل رهاسازی خویش به صورت دو جانبه یکی از طرق وانهادن “تجرد” نفس و تجربه “وحدت” در بشر است. تجربه­ای که از ابتدایی­ترین امیال در سطح جسمی از یک سو و آرزوی عمیق معنوی وحدانیت با الوهیت از سویی دیگر نشات می­گیرد. این پیوند یکی از خصلت­های معنوی و مادی در افراد بشر می­باشد.

1-1-4-2-2- انسداد انرژی در چاکرای دوم

اگر راه عبور انرژی در این چاکرا مسدود شده باشد یا اختلالی در این چاکرا وجود داشته باشد به نفی یا سرکوب امیال جنسی منتهی می­شود. این انسداد اغلب در راه زیاده روی در رابطه و خیال پردازی نمایان می­شود یا ممکن است به حالتی مانند اعتیاد به مواد مخدر در آید. در هر صورت نسبت به جنس مخالف شک و دودلی و تنش یا حتی نفرت وجود دارد و ابراز این انرژی­های طبیعی را فرد محکوم می­کند یا اینکه به صورت شهوت پرستی بی ادبانه و اصرار در امیال جنسی نمایان می­شود. در هر صورت کارکرد نامناسب چاکرای دوم معمولا در سن بلوغ بوجود می­آید. بیدار شدن انرژی­های جنسی بی ثباتی ایجاد می­کند.

معمولا والدین و مربیان توانایی آموزش صحیح را در این زمان به جوان­ها ندارند. حتی فرد نمی­داند که چگونه این انرژی را کنترل کند­. کم کاری این چاکرا می­تواند ریشه در دوران کودکی داشته باشد. احتمالا والدین احساسات و ارتباطشان را کنترل می­کردند و فرد کمبود لذت­های حسی مانند نوازش، مهر و عطوفت را تجربه کرده است. در نتیجه احساساتش را سرکوب کرده و در دوران بلوغ مانع رشد انرژی­های جنسی شده که نتیجه آن واپس­زدگی، فقدان عزت نفس، فلج عاطفی و سرد مزاجی خواهد بود و زندگی در نظرش غم انگیز، کسل کننده و بی ارزش می­گردد.

1-1-4-2-3- تغذیه رنگی برای رفع انسداد

خوراکی­ها و مواد غذایی به رنگ طبیعی نارنجی مثل: پرتقال، نارنگی، هویج، انبه، کدو تنبل، زردآلو، نارنج و غیره

1-1-4-3- چاکرای سوم: چاکرای شبکه خورشیدی (Solar plexus chakra) یا چاکرای شبکه عصبی زیر معده – مانی پورا (Manipura/Nabhi)

 طیف رنگی چاکرای سوم زرد و زرد طلایی است که نشانه عقل، هوش و ذهنیت است و رنگ زرد تأثیر مثبتی روی کبد، طحال، کیسه صفرا و اعصاب دارد. رنگ زرد قدرت درمانی برای بیماری قند و یبوست دارد و کنترل کننده چاقی است.

چاکرای شبکه خورشیدیسیستم گوارش و لوزالمعده را متعادل کرده و به هضم غذا کمک می‏کند. این چاکرا مرکز تنظیم حال و خُلق ما است. علاوه بر این کمک می‏کند تا هویت خودمان را شکل دهیم. وقتی چاکرا باز است، ما شاد و خوشحال هستیم اما اگر بسته باشد افسرده و غمگین می‏شویم و ممکن است بین حالت مختلف نوسان داشته باشیم. انرژی این چاکرا باعث احساس قدرت، احساس ارزش و اعتماد به نفس می­گردد.

رنگ طلایی نور خورشید با نور، گرما و انرژی چاکرای شبکه­ی خورشیدی هم خوانی دارد. اگر آگاهانه تحت تاثیر آن قرار گیرید، این خصوصیات را در شما تقویت می­کند. تماشای مزرعه­ایی از گندم رسیده در زیر نور خورشید نشانی است از برکت و فراوانی، برکتی که مکملی است از گرمای خورشید و قدرت تابش آن. اگر به گل آفتاب گردانی نگاه کنید، نقش و نگار پیچ و تاب خورده‌ایی را می­بینید که در پیچیدگی خود وحدتی نهفته دارد.درحالی که گلبرگ­های آن نور طلایی را از قلب آن به بیرون جاری می­سازند با غرق شدن در تماشای این ماندلای طبیعی درمی­یابید که در این یگانگی نهفته، نظم و حرکت رقص گونه­ای وجود دارد که تعشعشات آن با انرژی و شعف به نحوی ملایم و دلپذیر به بیرون ساطع می­شود.

جدول 4. ویژگی های چاکرای سوم

11-11
نماد 
محل قرارگیریدو انگشت بالای ناف
غدد مرتبطلوزالمعده، پانکراس (کبد)
هورمون­های مرتبطانسولین (کیسه صفرا)
بخش­های مرتبطقسمت پایین پشت، حفره شکمی، جهاز هاضمه و قسمت فوقانی روده، معده، کبد، طحال، کیسه صفرا، دستگاه عصبی غیر ارادی
حسبینایی
رنگزرد طلایی
عنصر وابستهآتش
زمینهشکفتن شخصیت، عملکرد بر اساس احساسات و تجربه، شکل گیری شخص، نفوذ و قدرت، خرد، رشد تجربیات
سیاره­های وابستهخورشید، مشتری، تیر، مریخ
عطراسطو خودوس
وظیفهساختار وجودی
شکلنیلوفر ده پر
تاثیراتقسمتی از آگاهی که وابسته به این چاکرا می‌باشد شامل احساس قدرت، کنترل کردن و آزادی وجود است. فعالیت­های ذهنی و ذهن نیز به این چاکرا پیوسته می‌باشند. چاکرای شبکه خورشیدی نیز با قسمتی از وجود که به آن شخصیت یا خود (ضمیر شخصی) می‌گویند مرتبط است
پاک­سازی و فعال ساختن چاکرالذت بردن از نور خورشید، مزرعه گندم رسیده، گل آفتابگردان
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکراکهربا، کارنلین، کلسیت زرد، چشم ببر، جاسپر زرد، سیترین، یاقوت کبود

1-1-4-3-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای سوم

مانی پورا لغت مرکب و به معنی شهر جواهرات است و علت این نامگذاری این است که چاکرای مانی پورا نقطه کانونی گرما، مرکز حرارت، نور، انرژی و فعالیت است، جایی که انرژی جسمانی پخش می­شود و چنانچه شخص عشقی مفرط به سلامت جسم و میل به حفظ آن داشته باشد، این چاکرا باز است. چاکرای مانی پورا به عنصر آتش نسبت داده شده و نشان­گر خورشید انسان و مرکز قدرت و اراده اوست. مانی پورا و آجنا (چاکرای چشم سوم) دو مرکز اراده در بدن می­باشند.

به طور کل قدرت اراده، اعتماد به نفس‌، عشق به نفس، احترام به نفس، اطمینان از توان بالقوه خود و توانایی فیزیکی و ذهنی مقابله با فشار روانی یا همان آرامش درونی و ثبات شخصیت از وظایف این چاکرا است. همچنین تمام کارکردهای اندام­های گوارش و سیستم عصبی مربوط به این چاکرا می­باشد و ارتباطی نیز با چشم­ها که حس تحلیل کننده­اند، دارد. توانایی نه گفتن نیز در این مرکز ایجاد می­شود. در اینجا انرژی خورشیدی که پرورش دهنده بدن اتری (کالبد اختری) است، جذب می­شود و به بدن فیزیکی حیات بخشیده و از آن حفاظت می­کند و تمامی بدن را در برگرفته و شخص را از امواج منفی و تشعشعات محیط اطراف مصون می­دارد.

اگرچه مانی پورا چاکرایی مربوط به ذهن است، اما با حیات عاطفی انسان پیوند دارد، زیرا ذهن یا پدیده­های ذهنی عمل تنظیم عواطف را بر عهده دارند. در نتیجه انرژی­های احساسی و عواطف از این چاکرا به چاکرای قلب و چاکرای خاجی منتقل می­شود. لذا در بخش آرزوهای حیاتی و احساسات چاکراهای پایین­تر درک می­شود و به صورت کلام آن­ها را در میابید. وقتی کودکی متولد می­شود، بند نافی اتری بین او و مادر باقی می­ماند. این رشته­ها نمایان­گر پیوند ابناء بشر با یکدیگر هستند.

هرگاه دو انسان با یکدیگر رابطه­ای برقرار سازند، ریسمانی بین چاکراهای شبکه خورشیدی آن­ها رشد می­کند و هر قدر این رابطه محکمتر، تعداد و قدرت این ریسمان­ها افزون­تر و زمانی که رابطه در حال گسستن است، رشته­ها به تدریج جدا می­شوند. در دوران کودکی این رشته­ها بین مادر و فرزند بیشتر است و دوران بزرگسالی این رشته­ها را با همسر خویش برقرار می­کند. در ضمن این مرکز به عنوان درمان نیز شناسایی شده و به شفای معنوی مربوط است. گفته می­شود که در برخی از درمان­گران این چاکرا بسیار بزرگ و رشد یافته اند.

1-1-4-3-2- انسداد انرژی در چاکرای سوم

وقتی چاکرای سوم کارکرد درستی نداشته باشد، فرد می­خواهد همه چیز بر طبق خواسته­های او انجام شود و دوست دارد دنیای درون و بیرون را کنترل کرده و غلبه و اعمال قدرت نماید اما از درون ناآرام و ناراضی است. احتمالا او در دوران کودکی یا نوجوانی طرد شدن را تجربه کرده است. او توانایی رشد ارزش­های خود را ندارد و اصرار می­ورزد تا فعالیت­های بیرونی را افزایش دهد تا بتواند احساسات آزار دهنده، کمبودها و نقطه ضعف­ها را بپوشاند و نیاز به آرامش درونی دارد. نگرانی و ناآرامی و استرس او واکنش همه خشمی است که در مدت زمانی طولانی فرو خورده است. هر استرسی میتواند احساسی مانند گرسنگی ایجاد کند. حتی زمانی که بدن احتیاج به غذا ندارد و این گرسنگی همان نیاز به انرژی در این چاکرا می­باشد.

انسدادهای متداول انرژی در این چاکرا عبارتند از: عصبانیت، ترس، عدم اعتماد به نفس، احساس گناه، دیابت، مشکل فشار خون، مشکلات گوارشی، عقده حقارت یا عقده خود بزرگ بینی، مشکل در پانکراس و معده، خجالتی و کم رو بودن و …. کم کاری چاکرای سوم فرد را مایوس و نا امید کرده و سدهایی را مانع تحقق خواسته­های خود می­بیند. احتمالا آزادی شخصیت او در زمان کودکی به شدت محدود شده است و او ترس از دست دادن تایید والدین و معلمان را داشته و در ابراز احساسات تردید و آن­ها را سرکوب و باعث تلمبار شدن آن­ها شده و این همان چیزی است که باعث به وجود آمدن مشکل در این چاکرا شده است. چنین فردی وقتی با مشکلی رو به رو می­شود، احساس ناراحتی و تردید پیدا کرده و یا به شدت عصبی می­شود و اعمال خود به شدت بی نظم و بی برنامه می­شود.

1-1-4-3-3-  تغذیه رنگی برای رفع انسداد

فلفل زرد، بلال شیرین، آلوی قطره طلا، موز، آناناس، کدوی مسمایی، کره، زرده تخم مرغ، پنیر هلندی و …

1-1-4-4- چاکرای چهارم: چاکرای قلب (Heart chakra) یا عشق الهی – آناهاتا (Anahata)

محل چاکرای قلب در مرکز قفسة سینه واقع است و به نوعی در مرکز سیستم چاکراها نیز قرار دارد. بنابراین خیلی به آن اهمیت داده می‏شود و به نحوی سایر چاکراها را تحت کنترل دارد. رنگ آن سبز است و بر غدة تیموس، قلب و ریه‏ها نظارت دارد. سیستم گردش خون و ایمنی ما را منظم می‏کند. از نظر احساسی وقتی این چاکرا باز است، گرما، صمیمیت و عشق بلاشرط را تولید می‏کند. انرژی این چاکرا باعث احساس عشق بی قید و شرط به جهان و داشتن احساساتی بسیار عمیق می­شود و وقتی بسته است ناتوانی در دادن و گرفتن عشق را موجب می‏شود.

پیاده روی آرام در فضاهای سبز، کل وجود یک فرد را از راه چاکرای قلب هماهنگ می­کند. هر دانه شکوفه حامل پیامی از عشق و شعف و پاکی است. بگذارید تا این حس، شکفتن در قلب شما نیز جاری شود. به خصوص گل­های صورتی رنگ در حیات بخشیدن و سلامتی انرژی­های چاکرای چهارم موثر است.آسمان صورتی رنگ با ابرهای لطیف به قلب یک فرد روشنایی می­دهد. بگذارید تا زیبایی و لطافت این رنگ­ها درآسمان، شما را در برگیرد و با خود ببرد.

جدول 5. ویژگی های چاکرای چهارم

11-12
نماد 
محل قرارگیریوسط قفسه سینه
غدد مرتبطتیموس
بخش­های مرتبطقسمت بالای پشت، قلب، دنده­ها و قفسه سینه، ریه­ها، خون­، دستگاه گردش خون­، پوست، دست­ها
حسلامسه
رنگسبز، صورتی
عنصر وابستههوا
زمینهآشکار شدن خصوصیات قلبی، عشق، همدردی، شراکت، همدلی صمیمانه، عدم خودخواهی، از خودگذشتگی، سلامتی
سیاره­های وابستهخورشید، ناهید، کیوان
عطراسانس روغن گل سرخ
وظیفهعشق خالص
شکلنیلوفر دوازده پر
تاثیراتاحساس عشق و ارتباط با مردم و ارتباط عاطفی بویژه با همسر و فرزندان، و وجود مشکل تنفسی یا بیماری درششها تنش را در چاکرای قلب نشان می‌دهد.
پاک­سازی و فعال ساختن چاکراطبیعت بکر، پیاده روی آرام در فضاهای سبز، شکوفه­ها، گل­های صورتی رنگ، آسمان صورتی
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکرازمرد، کلسیت سبز، آپاتایت سبز، جید سبز، مالاکیت، کوارتز صورتی، تورمالین، عقیق خزه ای، پریدوت
نوع یوگاکارما یوگا

1-1-4-4-1-  توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای چهارم

این چاکرا مرکز عواطف واقعی چون همدلی با دیگران و سازگاری با آن­ها، رشد معنوی، شفقت، خلوص و عشق است. هنگامی که این مرکز به درستی عمل نماید فرد به خود، خانواده، فرزندان، همسر، حیوانات دست آموز، دوستان، همسایه­ها، هموطنان، همنوعان و تمام مخلوقات زمینی عشق می­ورزیم. از این مرکز ریسمان­هایی را به چاکرای قلب افرادی که آن­ها را دوست داریم، وصل می­کنیم. عواطف مربوط به عشق که در این چاکرا جریان می­یابند معمولا سبب جاری شدن اشک از چشم­ها می­گردند. هنگامی که این موقعیت زیبا و دلپذیر، یعنی باز بودن چاکرای قلب را تجربه می­کنیم، در می­یابیم که در گذشته تا چه حد از آن محروم بودیم و این سبب جاری شدن اشک می­گردد. هدف اصلی در این چاکرا رسیدن به وحدت کامل از راه عشق است و زمانی که این چاکرا کاملا باز و پاک باشد، حقیقت و عشـق بدون قید و شرط را شکل می­دهد و وقتـی با چاکراهای بالاتر مرتبط می‌شـود، این عشــق به “عشق الهی” تبدیل می­شود که ما را از حضور الهی در تمام خلقت آگاه می­سازد و به سوی وحدت با هر آنچه که در جهان وجود دارد، راهنمایی می­کند.

 در جهت دستیابی به این هدف قلب فرد باید بیاموزد که عشق بورزد، درک کند و شخصیت خاص فرد را باور کند و این تنها زمانی عملی می­شود که یاد بگیریم با خطاها و ضعف­های خود و جهان روبرو شویم و آن‌ها را بپذیریم و دوست بداریم و گرنه بیمار، ضعیف و ناشاد خواهیم شد. چاکرای قلب سه چاکرای پایین را به سه چاکرای بالا وصل می­کند. چاکرای قلب با هر نوع ادراک لطیف (در مشارکت و هماهنگی با چاکرای خاجی و خصوصا چاکرای چشم سوم) پیوندی نزدیک دارد. توانایی­های والای چاکرای چشم سوم با باز شدن چاکرای قلب همزمان ایجاد می­شود. چاکرای قلب رنگ سبز، صورتی و گاهی طلایی ساطع می­کند. سبز رنگ سلامتی­، همدردی و هماهنگی است. رنگ سبز روشن در چاکرای قلب نشانه سلامتی کامل است، در حالی که رنگ طلایی مخلوط با صورتی نشان دهنده آن است که شخص در عشق پاک و فداکارانه “الهی” به سر می­برد.

سبز رنگ طبیعت، رنگ نیروی تعادل، رنگ پیشرفت ذهنی و بدنی است. رنگ سبز بدن را از سموم پاک کرده و باعث هماهنگی جسم، ذهن و روح می­گردد و اثر خوشایندی بر دستگاه عصبی می­گذارد. سبز ارتعاش افکار ما را موزون نگه داشته و به ما آرامش می­دهد. همچنان که قلب طبیعت با سبز اداره می­شود، قلب انسان نیز چنین است. سبز روی فشار خون به شکل شگفت آوری اثر می­گذارد. با سبز شدن تنه و شاخه درختان و جوانه زدن آن­ها از آمدن بهار با خبر می­شویم. عادت کرده­ایم که بهار را همراه با انرژی جدید در تنه، اعضا و قلب خود احساس کنیم. بعد از زمستان و در بهار، ما از نظر روحی در سلامت احساس شادابی بیشتری می­کنیم. این احساس تازگی، نتیجه تاثیر پرتو سبز بر بدن­های ظریف­تر می­باشد. این رنگ مناسب ذهن و روح ما است. بنابراین در چاکرای قلبمان توانایی عظیمی را برای دگرگونی خود و دیگران داریم. اگر یاد بگیریم که تمام بخش­های شخصیت خود را از صمیم قلب بپذیریم و دوست داشته باشیم، می­توانیم کاملا دگرگون یا سالم شویم­. یک چاکرای باز قلب می‌تواند خود به خود تاثیر شفابخش و دگرگون کننده بر روی دیگران داشته باشد و گرمای طبیعی، صمیمت و شادی پخش کند و این قلب اطرافیان را باز می­کند، اطمینان، شادی و سرور به وجود می­آورد و با باز بودن آن همه­ی موجودات را درک می­کنیم چه ذی شعور باشند و چه نباشند و حتی به ستارگان، خورشید و جهان زنده­ی اسرار آمیز عشق می­ورزیم.

1-1-4-4-2- انسداد انرژی در چاکرای چهارم

درست کار نکردن این چاکرا باعث می­شود که فرد همیشه در ازای عشقی که می­دهد انتظار سپاس و قدردانی داشته باشد و فرد از پذیرش عشق دیگران عاجز است و قادر نیست خود را برای پذیرفتن این عشق باز بگذارد. مهر و محبت و ملایمت دیگران او را شرمنده می­کند. شاید به خود بگوید نیازی به عشقی که دیگران بتوانند به او بدهند ندارد. کم کاری چاکرای قلب فرد را بسیار آسیب پذیر، وابسته به عشق و علاقه دیگران می­کند. وقتی که احساس می­کند که طرد شده است، عمیقا آزرده و افسرده و غمگین می­شود و در لاک خود فرو می­رود. او دوست دارد عشق بورزد، اما ترس از طرد شدن باعث می­شود که نتواند راه درستی برای این کار پیدا کند و این باعث تحکیم نقاط ضعف و ناتوانی او می­شود. برای جبران فقدان عشق به شدت دوستانه و مهربان رفتار می­کند و با تمام افراد یکسان و سرد رفتار می­کند، بدون اینکه با هیچ یک از صمیم قلب درگیر شود.

1-1-4-4-3- انسدادهای رایج در چاکرای قلب

جزم اندیشی، تعصب و تحجر، لاپوشانی کردن، ناشکیبایی و کوته فکری و تفکر سیاه، سفید (مثل خدا و شیطان، آدم­های خوب و بد، قدرت­های خوب و بد و …)

1-1-4-4-4- بیماری­ها مربوط به چاکرای قلب

بیماری­های قلبی، فشارخون، زخم، سرطان، دردهای عصبی، آنفولانزا، دردهای آنژینی، بالا بودن کلسترول، رگ­های مسدود، خنکی دست­ها و پاها، خستگی مزمن، بیماری کبد، ایمنی کم در برابر بیماری­ها و پیری زودرس و …

1-1-4-4-5- تغذیه رنگی برای رفع انسداد

اسفناج، کلم، فلفل سبز، کاهو، سیب سبز، گوجه سبز، نخود سبز، عدس سبز، لوبیا سبز، کیوی، خیار و … اغلب میوه­ها و سبزی‌های سبز که نه واکنش اسیدی دارند و نه الکالین، مناسب هستند.

 1-1-4-5- چاکرای پنجم: چاکرای گلو (Throat chakra) یا حلق – ویشهودها (Vishuddha – Vishuddhi)

طیف رنگی مربوط به این چاکرا آبی است که علامت جاودانگی، اخلاص و الهام است. این رنگ روی بیماری­های گرفتگی گلو و ناراحتی‌های عصبی تأثیرگذار است.

چاکرای گلو غدة تیروئید، گردن، گلو، گوش­ها و بخش فوقانی سیستم تنفسی را تحت نظارت دارد. این چاکرا ارتباطات عمومی و ابراز خلاقیت ما را تحت کنترل دارد. چاکرای گلوی باز، به ما کمک می‏کند تا به نحو موثری با افکار درونی و احساسات خویش بدون هیچ ترسی ارتباط برقرار کنیم، به همان شکل که در ارتباط بیرونی خود خلاق هستیم. ناتوانی در ابراز وجود و ترس یا وابستگی به نظرات دیگران از عوارض چاکرای گلوی بسته به شمار می‏آید. انرژی این چاکرا باعث افزایش توانایی ارتباط با دیگران و اعتماد به آن­ها می­گردد و خلاقیت فردی را افزایش می­دهد. انرژی این چاکرا گلو، غده تیرویید، دهان، دندان و لثه­ها را تحت تأثیر قرار می­دهد.

نور آبی شفاف صاف، واکنشی در درون چاکرای پنجم ایجاد می­کند. برای جذب کامل رنگ آبی آسمانی روی زمین دراز بکشید. وجود درونی خود را رو به گستردگی لایتناهی باز کنید. احساس خواهید کرد که چگونه ذهن­تان باز و پاک می­شود و چگونه انقباض و گرفتگی چاکرای گلو و فضای تحت تاثیر آن به تدریج از بین می­رود و حالا قلب شما آماده­ی پذیرفتن پیام الهی است. انعکاس آسمان آبی در کش و قوس شفاف آب اثر وسعت دهنده و آزاد کننده­ای بر احساسات شما دارد و صدای آرام امواج شما را از عواطف و احساسات نهفته خود و این که به شما چه می­خواهند بگویند، آگاه می­سازد و اگر اجازه دهید که امواج انرژی­های آسمان و آب در شما نفوذ کنند، به ذهن واحساسات تان، بهبودی می­بخشند.

جدول 6. ویژگی های چاکرای پنجم

11-13
نماد 
محل قرارگیریبین حفره گردن و حنجره
غدد مرتبطغده تیروئید، غده پاراتیروئید
هورمون­های مرتبطتیروکسین، تری یدوتایرونین، پاراتورمون
بخش­های مرتبطریه­ها، نایژه­ها، مری، تارهای صوتی، گلو، پشت گردن، فک، گونه­ها، کتف­ها، شانه­ها
حسشنوایی
رنگآبی روشن و همچنین نقره ای و آبی مایل به سبز
عنصر وابستهاتر (آکاشا)
زمینهبرقرای ارتباط، خلاقیت، بیان وجود، باز بودن، انبساط، استقلال، منبع الهام، دستیابی به سطوح لطیف وجود
سیاره­های وابستهمریخ، کیوان، ونوس، اورانوس
عطرمریم گلی و اکالیپتوس
وظیفهبیان، بودن
شکلنیلوفر شانزده پر
تاثیراتنشان دهنده بیان کردن و دریافت کردن است. در اینجا بیان کردن می‌تواند از طریق ارتباط برقرار کردن با چیزی که می‌خواهید و یا چیزی که احساس می‌کنید باشد و همچنین می‌تواند بصورت هنری مانند نقاشی نقاش، موسیقی یک موسیقی­دان و استفاده از اشکال برای بیان درون خود باشد
پاک­سازی و فعال ساختن چاکرانگاه کردن و لذت بردن از آسمان آبی، انعکاس آسمان در آب، امواج آرام
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکراآمازونیت، آکوآمارین، کلسیت آبی، عقیق آبی، فیروزه توپاز، لاجورد، سودالیت

1-1-4-5-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای پنجم

لغت ویشودها به معنی پالایش است و بنابراین این چاکرا مرکز تصفیه سازی نام دارد. سمبل این مرکز یک نیلوفر آبی است با شانزده گلبرگ که در مرکز آن مثلثی وارونه با دایره­ی سفید رنگ محاط بر آن قرار دارد. چاکرای گلو مرکز نیرو نیز گفته می­شود زیرا آفریننده­ترین مرکز بدن انسان است، چرا که در اینجا بزرگترین مرکز خودابرازی انسان به شکل سخن پدیدار می­گردد. اکثر اوقات انسان تحت تاثیر نیروی سازنده یا تخریبی سخن قرار گرفته یا می­گیرد. این چاکرا همانند پلی است بین افکار و احساسات، انگیزه و واکنش­های انسان، و پیوند مهمی را بین چاکراهای پایین­تر و چاکرای هفتم (تاج) به وجود می­آورد و محتوای همه چاکراها را به بیرون منتقل می­کند.

چاکرای گلو با عنصر اتر و حس شنوایی در ارتباط بوده و اتر نیز وسیله القاء صدا می­باشد و محلی است که انسان صدای درون خود را از کرانه­های ماوراء حسی به گوش درون می­شنود و با روح خود ارتباط برقرار می­کند. الهام او را دریافت می­نماید و همچنین اعتماد به نفس راسخی در هدایت متعالی خود پیدا می­کند و به همین علت است که این چاکرا مرکز خلاقیت و آفرینندگی به ویژه در کلام است. برای آواز خواندن از این مرکز انرژی استفاده می­شود. موسیقی تولید شده توسط صدا از نظر درمانی بسیار موثر است. بطور کل ارتباط برقرار کردن در زندگی شخصی عمدتا از راه صحبت کردن و همین طور با حرکت و حالت و نیز فرم­های خلاق بیان مثل موزیک، هنرهای تجسمی و نمایشی و رقص و … توسط این مرکز انرژی اتفاق می­افتد.

پس چنین است که کتاب­ها، موسیقی، نقاشی و امثال آن­ها به وسیله همین چاکرا شکل می­گیرند و از روش­های پرورش چاکرای گلو، آواز خواندن هارمونیک، هنر درمانی و هر نوع خلاقیت هنری، سفالگری، رقص و … می­باشند. در چاکرای گلو، خلاقیت چاکرای دوم به انرژی­های چاکراهای دیگر وصل می­شود و اتر به این انرژی­ها شکل می­دهد که از طریق آن­ها با جهان بیرون ارتباط برقرار شود.

از راه چاکرای گلو همه آنچه در درون داریم ابراز می­کنیم، مثل خندیدن، گریه کردن، احساسات عاشقانه و شادی، دلواپسی­ها و پرخاشگری­ها، آرزو­ها و تصمیم­ها و همینطور ایده­ها و دانش و دریافت­های درونمان را و هرگونه فروخوردن بیان به روی این چاکرا اثر خواهد گذاشت.

فردی که تجربیات دردناکی را به طور جدی در گذشته تجربه کرده یا در حال حاضر تجربه می­کند، اگر این ناراحتی­ها را با کسی تقسیم نکند، مشکلات زیادی را در این چاکرا تجربه خواهد کرد. ویشودها چاکرا به قبول مسئولیت نیازهای شخصی مربوط می‌شود و هنگامی که فرد از سرزنش دیگران به خاطر کمبودهای خود دست بردارد و برای به دست آوردن آنچه بدان نیاز و آرزو دارد اقدام نماید، به بلوغ دست یافته و این چاکرا به درستی عمل می­کند. هرچقدر که ویشودها چاکرا درست­تر کار کند، آگاهی ما نسبت به بدن ذهنی مان بیشتر می­شود و هرچقدر که قدرت تشخیص ­ما نسبت به عملکرد بدن ذهنی بیشتر گردد، آگاهی ما نسبت به بدن‌های فیزیکی، اتری، احساسی (اختری) بیشتر می­شود. در نتیجه دیگر افکار ما از راه احساسات و حواس فیزیکی ابراز نمی­شوند بلکه شناخت واقع بینانه را ممکن می­سازند.

زمانی که گردش این چاکرا صحیح نباشد، فرد عالم را به دیده­ی منفی و خصمانه می‌نگرد در نتیجه محتاط شده، انتظاراتی منفی خواهد داشت. به احتمال زیاد چنین فردی به جای عشق و انرژی هستی بخش، در انتظار دریافت خصومت، درنده­خویی و پستی است. پس به خاطر این انتظارات منفی حوزه نیروی منفی را در اطراف خود به وجود می­آورد و بنابراین دریافت­های منفی خواهد داشت. در نتیجه تبلیغات منفی را به خود جذب می­کند. هنگامی که فرد چاکرای گلوی خود را می­گشاید به تدریج قادر به جذب انرژی بیشتری خواهد شد. اما به احتمال زیاد در مدت کوتاهی پس از گشودن آن بر اساس باورهای منفی خود او دریافت­های منفی خواهد داشت و اگر او بتواند این تجربه را پشت سر بگذارد و با ذات درون خود ارتباط برقرار کند و مجددا اعتماد درونی را در خود مستقر نماید می­تواند دوباره این چاکرا را بگشاید.

این روند باز و بسته بودن چاکرا تا زمانی که تمام سوء تعبیرات قبلی جای خود را به اعتماد به عالمی بی خطر و انرژی بخش نسپارد، ادامه خواهد یافت. در ضمن نحوه نگرش انسان به خویش در جامعه، محیط شغلی و در میان هم­نوعان بر روی این چاکرا تاثیر می­گذارد. اگر انسان دارای شغلی خوب و راضی کننده بوده و در راه آن سعی و کوشش مورد نیاز را بنماید و آن را به عنوان وظیفه خود در زندگی بپسندد­، این چاکرا باز است و چنین کسی از لحاظ شغلی موفق خواهد بود و از کیهان انرژی دریافت می‌کند و اگر چنین نباشد برای جبران کمبود مناعت طبع و برای اجتناب از یاس درونی از سپر دفاعی غرور استفاده می­کند و با اظهاراتی از قبیل “زندگی فرصت شکوفایی استعدادهایش را در اختیارش قرار نداد”، نقش انسانی قربانی را ایفا خواهد نمود. در این چاکرا ترس از شکست هم ظهور می­کند. این احساسی است که مانع استفاده از فرصت­ها برای اقدام در امور و آفرینش آنچه که با تمام وجود فرد بدان تمایل دارد­، می­گردد. این ترس شامل دوستی کردن با دیگران و به طور کلی زندگی اجتماعی نیز می­شود­.

چنین فردی از برقرای ارتباط با دیگران اجتناب می­کند چون از اینکه مبادا موجب بی­مهری قرار گیرد می­ترسد. از سویی از ابراز وجود خودداری می­کند و از سویی دیگر در هم چشمی با دیگران دچار غرور شده می­گوید: من از تو بهترم، تو لیاقت همنشینی با من را نداری، و این احساس سرخوردگی از درون فرد ریشه می­گیرد و به اطرافیان انعکاس می­یابد. راه کنار نهادن این عواطف و گشودن این چاکرا رفتن به دنبال حرفه مورد علاقه، برقراری تماس با افراد مطلوب و آشکار نمودن عواطف در رابطه با اینگونه افراد است.

1-1-4-5-2- انسداد انرژی در چاکرای پنجم

اگر انسداد انرژی درون این چاکرا اتفاق افتاده باشد، می­تواند مانع ارتباط بین ذهن و بدن شما گردد و یا در ابراز احساسات دچار مشکل می­شوید. در این صورت احساسات برطرف نشده را با اعمال بدون ملاحظه و فکر ابراز می­کنید. یا اینکه برخورد غیرمنطقی می­کنید و افکار و احساسات را رد کرده و آن­ها را به حق نمی­دانید، به احساساتی اجازه ابراز می­دهید که از فیلتر داوری خود شما گذشته و با قضاوت دیگران هم تناقضی نداشته باشد. یک احساس گناه ناخودآگاه و ترس­های ذاتی شما مانع از دیدن و نشان دادن “خود” حقیقی شما و بیان آزادانه عمیق­ترین افکار، احساسات و نیازها می­شود و در عوض با تعدادی کلمه و حرکات سر و دست آن­ها را می­پوشانید و وجود حقیقی خود را کتمان می­کنید. کلام شما نیز یا خشن و بی ادبانه است یا سرد و جدی. ممکن است با لکنت زبان صحبت کنید، صدای شما نسبتا بلند باشد و کلامتان فاقد معنای عمیق است.

به خود اجازه نمی­دهید که نقطه ضعف­های خود را نشان دهید بلکه سعی می­کنید به هر قیمتی شده دائما قوی به نظر بیایید. در نتیجه ممکن است خود را بیش از حد تحت فشار قرار دهید. ممکن است بار زندگی بر روی دوش شما سنگینی کند. زمانی که سرکوب شوید و ناکام بمانید نیز انسداد انرژی بوجود می­آید. انسداد انرژی در چاکرای گلو در کسانی که از قدرت بیان خود برای گول زدن دیگران سوء استفاده می­کنند، نیز دیده می­شود یا برای جلب توجه دیگران بلا انقطاع حرف می­زند و یا در کم کاری چاکرای گلو شما خجالتی­، ساکت و درون گرا هستید و وقتی صحبت می­کنید در برخورد با دیگران احساس عدم اطمینان و ترس از قضاوت دارید و اغلب واقعا نمی­دانید چه می­خواهید. پیام­های روح خود را دریافت نمی­کنید و به نیروی بصیرت خود اعتماد ندارید. اگر چاکرای پنجم خود را بهبود نبخشید، مشکل جدی پیش خواهد آمد.

1-1-4-5-3- چاکرای گلوی کاملا باز

احساسات، افکار و دانش درون خود را آزادانه و بدون ترس ابراز کنید. می­توانید نقاط ضعف و قوت خود را آشکار سازید. صداقت درونی خویش را نسبت به خود و یا دیگران از موضع درستی بیان نمایید. اگر لازم باشد می­توانید کاملا ساکت بمانید و از صمیم قلب به دیگران گوش دهید و درک کنید که گفتار شما خلاق و پرشور است، در عین حال که کاملا واضح است. به بهترین وجه و بیشترین اثر برای حقایق لطیف باز هستید. از راه آن­ها هدایت می­شوید و صدای درون خویش را می­شنوید که در زندگی شما را رهبری می­کنند. در می­یابید که تمام ظاهر”خلقت” پیام خاص خود را دارند. به علت استقلال درونی و ابراز آزادانه آنچه هستید سروری عمیق و احساس موفقیت و استحکام شخصیت در شما بوجود می­آید.

1-1-4-5-4- بیماری­های مربوط به بسته بودن چاکرای پنجم

بیماری­های گلو، ورم لوزه، سرفه، برونشیت، آسم، عفونت­های بخش تحتانی دستگاه تنفس، ناراحتی­های ریه، سینوس­ها و حنجره، سرماخوردگی عمومی، لارنژیت (التهاب حنجره)، گواتر، خستگی گردن، دندان درد و مشکلات لثه، دندان در آوردن، کم کاری یا پر کاری تیروئید، آبله مرغان، تب­ها، نیش حشرات، قلنج، خارش، سفیدی مو و …

1-1-4-5-5- تغذیه رنگی برای رفع انسداد چاکرای پنجم

توت آبی، انگورها، آلو سیاه و اغلب میوه­های آبی

1-1-4-6- چاکرای ششم: چاکرای پیشانی (Brow chakra) یا چشم سوم (Third eye) – آجنا (Ajna – Bindu)

طیف رنگی مربوط به این چاکرای ششم آبی نیلی است. این رنگ باعث باز شدن چشم سوم – دید بیرونی و درونی – است. این رنگ برای آرامش و درمان بیماری­های ذهنی مفید است. رنگ نیلی آگاهی را بالا می‌برد و برای زنده کردن خاطرات فراموش شده، مفید است.

چاکرای پیشانی کهبه عنوان چشم سوم از آن یاد می‏شود روی چشم­ها، بینی، گوش­ها، سینوس­ها، مخچه و سیستم عصبی مرکزی نظارت دارد. به نظر می‏رسد چاکرای پیشانی مرکز بصیرت و شهود ما نیز می­باشد. چاکرای چشم سوم باز، ذهن را آرام کرده و شخص را بیشتر تحلیلی نموده و در نتیجه این شخص دارای حافظة خوبی خواهد شد. اگر این چاکرا متعادل نباشد، باعث وابستگی زیاد به عقلانیات و خرد و فقدان معنویت خواهد شد یا می‏تواند موجب سطح هوشی پائین یا یک ذهنِ گیج شود.

انرژی این چاکرا باعث افزایش حس همکاری در فرد، شفافیت ذهنی به جای آشفتگی ذهنی و افزایش نگرش مثبت به زندگی می‌گردد.انرژی این چاکرا غده هیپوفیز، غدد صنوبری، مغز، جمجمه، سیستم عصبی و چشم­ها را تحت تأثیر قرار می­دهد.

چشم سوم با تماشای آسمان آبی پررنگ و پرستارهی شب فعال می­شود. این تجربه­ی طبیعت ذهن شما را بر روی پهنه­ی بی حد و مرز همه­ی آنچه در شکل­های مختلف متجلی شده است، باز می­کند.

 جدول 7. ویژگی های چاکرای ششم

11-14
نماد 
محل قرارگیریوسط پیشانی، به پهنای یک بند انگشت بالای پل بینی کمی بالاتر از ابروها
غدد مرتبطغده صنوبری
هورمون­های مرتبطملاتونین
بخش­های مرتبطچشم­ها، گوش­ها، بینی، صورت، مخچه، سیستم عصبی، ستون مهره
حستمام حس­ها، از جمله ادراکات فراحسی
رنگنیلی
زمینهعملکرد ادراک، کشف و شهود، رشد حس­های درونی، قدرت­های ذهنی، عملکرد ادراک شخص، تجلی
سیاره­های وابستهتیر، مشتری، اورانوس، نپتون
عطرنعناع
وظیفهدانش هستی
شکلنیلوفر دو پر (۹۶ پر)
تاثیراتاین چاکرا با درونی­ترین قسمت وجودی انسان (به عقیده غربیهای باستان مربوط به ناخودآگاه می‌باشد) که روح نام دارد و همچنین معنویت مرتبط است. این مکانی است که محرک ما و میزانی از آگاهی که فعالیت­ها و در واقع زندگی ما را هدایت می‌کند، در آن قرار دارد.
پاک­سازی و فعال ساختن چاکرابا تماشای آسمان آبی پررنگ و پر ستاره شب فعال می­شود
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکراآمازونیت، آمتیست، آپاتایت،ی اقوت کبود، توپاز، لاجورد، سودالیت فلوئوریت

1-1-4-6-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای ششم

آجنا در لغت به معنی فرمان و مرکز فرمان است. آجنا چاکرا به شکل دایره­ای با دو گلبرگ در دو طرف آن توصیف می­شود، این دو گلبرگ به نیروهای مثبت و منفی پرانا که در این مرکز به هم اتصال می­یابند و همچنین به خورشید و ماه اشاره دارند. این دو گلبرگ نشانه نفس و روح هستند. به عبارتی ذهن استدلالی و ذهن الهامی. گاه آجنا چاکرا را دری قلمداد می­کنند که به قلمرو آگاهی برین و آگاهی عمقی باز می­شود. در اینجاست که انسان با چشم دل می­بیند، در بسیاری از سنت­های عرفانی، گشایش این چاکرا مربوط به بیداری معنوی است. در حین مراقبه نیز از این چاکرا برای تمرکز استفاده می­شود. در مراقبه عمیق، چشم روحانی یا چشم واحد در قسمت مرکزی پیشانی قابل مشاهده خواهد بود.

این چشم عالم بر همه چیز، در متون مقدس مختلف با نام چشم سوم، چشم درون، چشم شهود، ستاره شرق، قوایی که از بهشت فرو می­آید و … نامیده شده است. آجنا چاکرا مرکز توسعه رشد عقل و هوشیاری و مرکز خرد و عقل است. از طریق این چاکراست که شخص می­تواند توانایی­های هوشی و عقلی، حافظه، اراده، تمرکز، تدبیر و تجسم را در خود افزایش دهد. در بدن دو مرکز اراده وجود دارد، یکی از آن­ها چاکرای مانی پورا (شبکه خورشیدی) و دیگری آجنا چاکراست. همچنین انرژی که پشت مقاصد شخص قرار دارد، از این چاکرا آزاد می­شود. چنانچه این چاکرا باز باشد به دنبال افکار و اندیشه­های انسان اعمال مناسبی شکل می­گیرند که سبب تجلی مادی اندیشه­ها در جهان فیزیکی می­گردد و فرد با قدرت تجسم اش می­تواند انرژی را برای تحقق بخشیدن خواسته­ها بیافریند. همچنین در تلفیق با چاکرای باز قلب فرد می­تواند انرژی­های سلامتی بفرستد، چه برای آنچه در دسترس است و چه برای فاصله دور. چنانچه این چاکرا بسته باشد، فرد برای به ثمر نشاندن اندیشه­های خود تلاشی درازمدت در پیش روی خواهد داشت. اگر انسان دارای ذهنیت و انتظارات مثبت در مورد همه چیز باشد، در نتیجه دریافت­هایی مثبت از محیطی و افراد دیگر خواهد داشت و اگر تعبیرات ذهنی منفی از هر چیز داشته باشد، همان‌‌ها را به جهان خارج از خود انعکاس داده و بدین وسیله به آن­ها شکل داده و دریافت­هایی منفی خواهد داشت.

با ادغام و آمیزش انرژی کیهانی، قمری و خورشیدی در این چاکرا در انسان بیداری روحی حاصل می­آید و در هنگام بیداری این چاکرا در فرد قدرت روشن بینی، روشن شنوی و تله پاتی و پیشگویی پدیدار می­گردد. هنگامی که این مرکز کاملا بیدار است، انسان در ورای کارمای خود بسر می­برد، اما در عین حال قادر به دیدن کارمای اطرافیان و اقوام و ملیت­های جهان است. در حالت متمرکز بودن در این چاکرا این توانایی در انسان ایجاد می­گردد که به دیگران در محور کارمایشان کمک کند. آجنا چاکرا تحت کنترل سیاره اورانوس فعالیت کرده و از خودگذشتگی و آرمان­گرایی از کیفیت­های تابشی آن به شمار می­آید. اجنا چاکرا بر روی غده هیپوفیزهم تاثیر می­گذارد. غده هیپوفیز سلطان غدد نیز نامیده می­شود، زیرا این غده به تمام غدد دیگر فرمان می­دهد. این غده قدرت اراده، قدرت تشخیص و همچنین بینایی، شنوایی و حافظه را کنترل می­کند. تمام نوابغ دارای غده هیپوفیز برتری می‌باشند.

این غده رشد بدن را نیز کنترل می­کند. اختلال در عملکرد این غده سبب می­شود که فرد از نظر فیزیکی رشد بسیار ناکافی داشته باشد و کوتاه قد شود. یک خانم باردار نباید تحت فشار عصبی قرار گیرد، زیرا این حالت ممکن است سبب بروز اثرات منفی بر روی غده هیپوفیز جنین در داخل رحم مادر شود و درجات مختلف عقب ماندگی ذهنی را ایجاد می­کند. ترس دائمی بر روی غده هیپوفیز اثر می­گذارد و می­تواند فرد را بسیار ضعیف و کم رو کند. فشار و نگرانی نیز سبب اختلال در عملکرد این غده می­شود و می­تواند باعث افزایش فشار خون و مشکلات گوارشی نیز گردد. به افرادی که مستعد ابتلاء به انواع ترس و بیم هستند و افرادی که تمایل به دروغ­گویی دارند و یا سرکش و نافرمان هستند و یا حتی دزدی می­کنند، باید به آجنا چاکرای آن­ها انرژی داد. همچنین برای درمان ذهنی و احساسی ضربه­ای که ناشی از رخداد حادثه یا اتفاقی در گذشته نیز باید به آجنا چاکرا انرژی داد.

1-1-4-6-2- انسداد انرژی در چاکرای ششم

اگر این چاکرا ضعیف و جریان انرژی در آن راکد باشد، به علت کمبود انرژی در آن قدرت خلاقیت فرد متوقف می­گردد، یا اینکه فرد افکار خلاقه زیادی در سر دارد، اما هرگز محقق نمی­گردد. همراه با این وضعیت عذر و بهانه­ای دائمی وجود خواهد داشت که بر اساس آن جهان خارجی به سبب نقائص خود مورد سرزنش قرار می­گیرد. تنها چیزی که این فرد بدان نیاز دارد، این است که بیاموزد چگونه امیال خود را گام به گام به تحقق برساند. پیام عملکرد ناهماهنگ چاکرای چشم سوم عدم تعادل است، به طور مثال: پافشاری بیش از حد روی حوزه عقل و تصمیمات زندگی فرد منحصرا با عقل و منطق صورت می­گیرد و فقط آنچه را که با ذهن منطقی­اش درک می­کند قبول دارد، شخص به آسانی قربانی تفکر روشنفکرانه خود می­شود، تنها چیزی را قبول می­کند که ذهن او بتواند درک کند، و از روش­های علمی قابل اثبات باشد. عملکرد ناهماهنگ دیگر این چاکرا این است که فرد با قدرت ذهنش سعی می­کند بر روی دیگران و رویدادها تاثیر بگذارد، صرفا می­خواهد قدرت خود را نشان دهد و یا برای ارضای نیازهایش از آن استفاده کند. در این وضعیت معمولا چاکرای شبکه خورشیدی نیز خارج از تعادل است و چاکرای قلب و تاج نیز در حد جزئی رشد یافته است.

اگر چشم سوم فرد علیرغم اختلال­های خود نسبتا باز باشد، باز هم ممکن است در این کار موفق شود، هر چند که مقاصد فرد خلاف جریان طبیعی حیات است. ولی دیر یا زود احساس تنهایی او را در بر می­گیرد و موفقیتی را که برای خود تلاش نموده بود پایدار نخواهد بود. اگر جریان انرژی­ها در آجنا چاکرا به طور قابل ملاحظه ای بسته باشد، تنها حقیقتی را می­بیند و باور می­کند که در جهان بیرون قابل دیدن باشد. زندگی او تحت نفوذ امیال مادی، نیازهای فیزیکی و احساسات ابراز نشده است. اندیشه­ها و بحث­های معنوی به نظرش خسته کننده و اتلاف وقت خواهد بود. به راحتی در شرایط دشوار فرد کنترل اش را از دست می­دهد و احتمالا خیلی نیز فراموشکار است. اگر بینایی فرد ضعیف شده باشد، اغلب با کم کاری چاکرای چشم سوم همراه است. همچنین در موارد حاد، افکار فرد خیلی پریشان و آشفته است و تصمیماتش کاملا بر اساس احساسات سرکوب شده است.

1-1-4-6-3- بیماری­های مربوط به چاکرای ششم

ناراحتی اعصاب از قبیل رعشه، فلج صورت، ناراحتی­های چشم از جمله آب مروارید، التهاب چشم، زخم قرنیه مزمن، جوش­های پلک، سرگیجه، ناراحتی­های گوش و بینی مانند کری، گوش درد، از دست دادن حس بویایی، خونریزی بینی، تشنج کودکان، بیهوشی، صرع، ناراحتی­های ذهنی از جمله مالیخولیا، وهم بینی، هذیان گویی، وسواس، ضعف اعصاب.

1-1-4-6-4- تغذیه رنگی برای رفع انسداد چاکرای ششم

انگور یاقوتی، کلم بروکلی، بادنجان، آلوچه.

1-1-4-7- چاکرای هفتم: چاکرای بالای جمجمه (Crown chakra) یا تاج سر یا ساهاسرارا (Sahasrara)

 طیف رنگی چاکرای هفت بنفش است. این رنگ برای بیماری‌های ذهنی مناسب است و خواب را تنظیم می‌کند. چاکرای هفتم نمایانگر ارتباط با پدر است که ارتباط ما با قدرت و همچنین در نهایت ارتباط ما را با خدا نشان می‌دهد. وقتی کسی احساس جدایی از پدرش را تجربه کرده باشد، این چاکرا را می‌بندد و احساس تنهایی و انزوا را تجربه می‌کند. مثل اینکه در پوسته‌ای قرار گرفته باشد و نتواند با اطراف خود ارتباط برقرار کند.

چاکرای تاجقسمت فوقانی مغز را تحت سیطرة خود دارد. وقتی متعادل است ما احساس اتصال بیشتری به معنویت خودمان داریم احساس وحدت می‏کنیم؛ آگاهی ما آرام و گشوده است. اگر این واگر نامتعادل باشد، احساس جدایی یا رهایی خواهیم داشت.

انرژی این چاکرا باعث بهتر شدن روحیه و افزایش انرژی فرد می­شود. انرژی این چاکرا مغز، قسمت بالای ستون مهره­ها، سیستم عصبی و مرکز درد را تحت تأثیر قرار می­دهد.

سپری کردن زمانی تنها در قله­ی کوهی بلند بهترین راه حل برای کمک به باز کردن چاکرای هفتم است. به دلیل اینکه در این محل از دغدغه­های زمینی دور هستید و می­توانید از رویدادهای زندگی شخصی خویش راحت­تر رها شوید و همین طور نزدیک­تر شدن به آسمان کمک می­کند تا فضا و بی کرانگی را حس کنید. وقتی از طبیعت لذت می­برید، بهتر است که این کار با آرامش درونی و آزاد اندیشی و حق شناسی انجام دهید. این باعث می­شود که پذیرای تاثیرات سلامتی کامل، انبساط خاطر و حمایت باشید. این روش­ها اثرات پاک کننده و فعال کننده درچاکرای مورد نظر دارد.

 جدول 8. ویژگی های چاکرای هفتم

11-15
نماد 
محل قرارگیریوسط سر در بالاترین نقطه رو به بالا باز می­شود
غدد مرتبطهیپوفیز، هیپوتالاموس
هورمون­های مرتبطوازوپرسین، سروتونین
بخش­های مرتبطمخ، جمجمه، چشم راست
حسهستی خاص وعدم تعادل آن حس سرخوردگی، عدم غلبه برترس و اضطراب
رنگبنفش، سفید
زمینهکمال، شناخت متعالی از طریق مشاهده درون، وحدت با هستی مطلق، آگاهی جهانی
سیاره­های وابستهنپتون، کیوان
عطرکندر
شکلنیلوفر هزار پر
تاثیراتاین چاکرا به احساس یگانگی و جدایی مربوط است و ارتباط ما را با کائنات و خداوند نشان می‌دهد
پاک­سازی و فعال ساختن چاکراگذراندن زمانی در قله کوه و یا نظاره آن
سنگ برای تعدیل و تنظیم انرژی چاکراآمتیست، کلسیت شفاف، الماس، کوارتز شفاف، سنگ ماه، اپال، توپاز، سلنیت

1-1-4-7-1- توضیحات تکمیلی پیرامون چاکرای هفتم

ساهاسرارا در بالای سر در ملاج قرار دارد. سمبل آن نیلوفری درخشان با هزار گلبرگ به نشانه ی بی نهایت بودن است. با تمام رنگ­های رنگین کمان می­درخشد، اما رنگ غالب آن بنفش است. مسیر چاکرای هفتم باز شده با رنگ بنفش نشان داده می­شود و رنگ بنفش ساطع شونده از آن رنگ وقار، عزت نفس و شفاست. همچنان که یک سلطان توانا بر قلمرو خود بطور کامل حاکم است، بنفش هم مرکز تاج را اشغال می­کند و ذهن والاتر را تاج می­شود و حاکم بر اعضاء و ملیون­ها سلولی که اعصاب و بافت­ها را شکل می­بخشند، می­باشد. غنچه بیرونی این چاکرا ۹۶۰ گلبرگ دارد، در درون آن غنچه­ی دیگری با ۱۲ گلبرگ دیده می­شود، که با نور سفیدی که تشعشعات طلایی دارد می­درخشد.

نور سفید تابش الهی کیهان است. این چاکرا جایگاه بالاترین سطح آگاهی و تکامل انسانی است و انسان را به سوی سرای ابدی، نهایی و برتر هدایت می­کند و با نام­هایی چون روشن بینی، آگاهی وحدت و آگاهی (من هستم) شناخته شده است. به این دلیل فردی که در سطح جسمی، ذهنی و معنوی به هشیاری رسیده، غالبا با هاله یا شعاع‌های نوری بر گرد سر او نشان داده می­شود (پیامبران و امامان). این چاکرا محل اشراق و بصیرت معنوی است، که بر قدرت پیشگویی می­افزاید. ساهاسرارا عمدتا با شعور برتر خود حقیقی در پیوند و ارتباط است. هرگونه راهنمایی که ما از طریق فکر، صدای درونی یا یک احساس واقعی درونی دریافت می­کنیم. در حقیقت از چاکرای فرق سر ناشی می­شود. همه ما دارای یک ذات عالی هستیم که قسمت اعظم ما را تشکیل داده است و دارای اطلاعاتی راجع به کار حیاتی ما می­باشد. منشا تمام راهنمایی­ها این قسمت می­باشد.

ما از طریق چاکرای فرق سر با ذات عالی خود در ارتباط هستیم. با تغییر ماهیت شعور و آگاهی انسانی، فرد در یک حالت سرور و سرمدی فرو می­رود. با رسیدن به این حالت انسان به قدرت درک و واقع بینی دست می­یابد. هوشیاری نیروی ثابت و طبیعت نیروی متحرک است. غده درون ریز مرتبط با ساهاسرارا عمدتا (غده هیپوفیز و هیپوتالاموس) و نیز غده صنوبری است. این غدد تنظیم کننده بدن بوده و نیز بر حالات خلقی فرد تاثیر می­گذارند. اندیشمندان معتقدند که نور وارد شونده به چشم‌ها نه تنها به دید ما کمک می­کند بلکه ساعت زیتسی (بیولوژیک) بدن را از طریق غده صنوبری و هیپوفیز به فعالیت ترغیب می‌کند. دامنه باز بودن چاکرای هفتم می­تواند کم یا زیاد باشد. وقتی چاکرای هفتم شروع به باز شدن می­کند، زمانی است که مرز بین هستی درونی و زندگی بیرونی در وضع موجود کاهش پیدا می­کند و انسان لحظه­ها را بیشتر و بیشتر تجربه می­کند.

وقتی که رشد چاکرای هفتم افزایش می­یابد این لحظه­ها بیشتر می­شود تا زمانی که به صورت یک واقعیت دائمی بروز می­کند. وقتی که خویشتن فرد، آماده­ی این گام آخر روشن­بینی باشد ممکن است کاملا ناگهانی اتفاق افتد. احساس او این چنین است که انگار تازه از خواب طولانی بیدار شده است و در نهایت شروع می­کند به اینکه در واقعیت زندگی کند. دیگر عقب گردی در سر راهش وجود ندارد. خود را به ظرف خالی تبدیل می­کند و هستی الهی این جام را لبریز خواهد کرد. پی می­برد که خویشتن حقیقی­اش را که تنها حقیقت پایدار است، پیدا کرده است. نفس فردی­اش به نفس جهانی تبدیل می­شود.

هدف خالق در رفتار او جامه عمل می‌پوشد و نوری که از او ساطع می­شود، قلب کسانی را که گیرنده حضور الهی هستند، باز می­کند. در این زمینه جالب است که توجه داشته باشید، ملاج کودک در سن ۹ تا ۲۴ ماهگی اول زندگی اش باز باقی می­ماند. در طول این دوره اولیه زندگی روی زمین طفل در آگاهی وحدت کامل به سر می­برد.

1-1-4-7-2- انسداد انرژی در چاکرای هفتم

با مسدود بودن این چاکرا رابطه فرد با تجربیات معنوی قطع می­گردد و احساس جدایی از کثرت و یکپارچگی دارد و کاملا از ترس رها نیست. این ترس همیشه با حس ماندگاری بخشی از آثار گره­های درون چاکرا می­شود. فرد فاقد حواس ماورایی خواهد بود و هنگامی که دیگران از تجربیات معنوی سخن می­گویند، قادر نیست معنای آن را درک کند در صورتی که باز بودن این چاکرا معمولا موجب می­شود تا انسان معنویت را به طور ملموس و در عین حال با کیفیتی منحصر به فرد تجربه کند. با انسداد انرژی این چاکرا فرد ممکن است به نوعی بیهودگی در زندگی اش پی ببرد و یا ترس از مرگ اغلب به سراغش آید. شاید برای کنترل این احساسات منفی سعی کند که برای فرار از آن­ها به فعالیت زیاد پناه ببرد یا زیر بار مسئولیت­های جدید رود، برای اینکه خود را به حق و مهم جلوه دهد. اغلب اوقات اشخاصی تحت این شرایط مریض می­شوند و ناچار به استراحت می­شوند.

اگر این پیام­ها نادیده گرفته شود، فرد درگیر زندگی بی محتوایی می­شود و رشد توانایی­های بالقوه خود واقعی­اش را محدود می­کند. لازم به ذکر است که در موارد عقب ماندگی ذهنی باید به این چاکرا انرژی داده شود. همچنین در مواردی که ذهن با ذات انطباق ندارد باید، به این ناحیه انرژی داده شود. زمانی که حساسیت به نور (روشنایی زیاد) وجود دارد؛ به طوری که سبب سر درد می­شود، باید به این ناحیه همراه با شبکه خورشیدی انرژی داده شود. لازم به ذکر است که باز شدن زودرس این مرکز به کمک مواد توهم زا ممکن است در فرد صرع اغماء و ناسازگاری روحی ایجاد نماید.

1-1-4-7-3- بیماری­های مربوط به چاکرای هفتم

بی­خوابی، سردرد عصبی (ناراحتی­های عصبی و ذهنی)، فراموشی در اثر ضربه یا تکان شدید، جنون، گرفتگی عضله، سیاتیک، مننژیت، ستون فقرات، کچلی.

1-1-4-7-4- تغذیه رنگی برای درمان انسداد

چغندر، انگور ارغوانی، کلم ارغوانی، توت فرنگی و هر نوع میوه و سبزی به رنگ صورتی کمرنگ

1-5- منابع

1.  DiPietro M. The Chakra System as a Framework for Holistic Educational Development. To Improve the Academy. 2018;37(1):88-99.

2.  Feuerstein G. The Shambhala encyclopedia of yoga: Shambhala Publications Boston; 1997.

3.  Avalon A, Woodroffe JG. Serpent Power: Dover Publications; 1974.

4.  Shang C. Emerging paradigms in mind–body medicine. The Journal of Alternative & Complementary Medicine. 2001;7(1):83-91.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *